Contact Aanvragen

Methode kiezen

Een methode Mens & Maatschappij kiezen: 8 vragen voor je sectie

Een sectie kiest niet vaak een nieuwe methode, en zit er daarna jaren aan vast. Met deze acht vragen leg je methodes voor Mens & Maatschappij eerlijk naast elkaar, voordat je een handtekening zet.

  • Nomade Educatie
  • 7 min lezen
Leerlingen kijken naar een scherm met stellingen terwijl een leraar uitleg geeft

Kort gezegd

  • Leg methodes naast elkaar op inhoud, niveau, digitaal, kosten en ondersteuning.
  • Kijk niet alleen naar de folder: open een hoofdstuk en geef een proefles.
  • Begin op tijd. De boekenlijst ligt vaak in het voorjaar al vast.

Brengt de methode de vakken echt samen?

Bijna elke methode voor Mens & Maatschappij belooft samenhang. Toets het zelf: open een willekeurig hoofdstuk. Komen aardrijkskunde, geschiedenis en economie samen in één vraagstuk of verhaal? Of staan er drie losse paragrafen achter elkaar, elk met hun eigen vak? In het tweede geval heb je eigenlijk drie methodes in één band.

Past de aanpak bij het niveau van je leerlingen?

Een vmbo-basisleerling heeft iets anders nodig dan een vwo-leerling. Niet minder, maar anders. Kijk of de methode per niveau een eigen aanpak heeft, of dat het vwo-boek met kortere teksten is omgezet naar vmbo.

Thematisch

Thema's als consumptie of Nederland. Overzichtelijk en dicht bij de leefwereld. Werkt vaak goed in het vmbo.

Chronologisch

Door de tijdvakken heen. Ruimte voor analyse en verbanden. Past vaak goed bij havo en vwo.

Lees een paar leerteksten hardop. Zou een leerling uit jouw klas dit zelfstandig snappen?

Hoe zit differentiatie erin?

Elke klas heeft niveauverschillen. De vraag is wie het werk doet: de methode of de leraar. Let op opdrachten die oplopen van basis naar verdieping, extra oefenstof voor wie meer nodig heeft en uitdaging voor wie verder kan. Hoe meer daarvan al in de methode zit, hoe minder je zelf hoeft te maken.

De vraag is niet óf er niveauverschillen zijn, maar wie het werk doet: de methode of de leraar.

Waar zit burgerschap?

Scholen hebben een wettelijke burgerschapsopdracht en moeten kunnen laten zien hoe ze daaraan werken. Kijk of burgerschap één los hoofdstuk is, of dat het steeds terugkomt in casussen, dilemma's en opdrachten. Vraag ook of de methode helpt om dat zichtbaar te maken, bijvoorbeeld met een overzicht van de burgerschapsdoelen per hoofdstuk.

Sluit het aan op de bovenbouw?

In de bovenbouw kiezen leerlingen weer voor losse vakken. Een geïntegreerde methode moet ze daar goed op voorbereiden. Herkennen leerlingen de begrippen en vaardigheden van aardrijkskunde, geschiedenis en economie? En is er een doorlopende leerlijn van leerjaar 1 tot het einde van de onderbouw?

Wat doet de digitale omgeving echt?

"Digitaal" kan van alles betekenen: van een pdf van het boek tot een omgeving die zich aanpast aan de leerling. Vraag om een demo en kijk naar wat leerlingen en leraren er concreet mee doen:

  • Kunnen leerlingen oefenen op hun eigen niveau, en krijgen ze gerichte hulp als ze vastlopen?
  • Ziet de leraar waar een leerling staat, zonder alles zelf na te kijken?
  • Zijn lesplannen, antwoorden en toetsen voor de leraar op één plek te vinden?
  • Werkt het ook als de wifi tegenzit, en kan een les ook gewoon met het boek?

Wat kost het, ook over meerdere jaren?

Vergelijk niet alleen de prijs van het boek. Reken uit wat de methode per leerling kost over de hele onderbouw. Denk aan licenties voor de digitale omgeving, werkboeken die elk jaar opnieuw moeten en de kosten van trainingen. Een boek dat iets duurder is maar meerdere jaren meegaat, kan per saldo goedkoper zijn.

Kun je het uitproberen, en wie helpt bij de start?

Een folder vertelt weinig over hoe een les loopt. Kijk of je de methode echt kunt inzien en uitproberen, en wat er gebeurt na de keuze:

  • Is er een inkijkexemplaar of een beoordelingsexemplaar?
  • Kun je proeflessen geven, en wat vinden je leerlingen ervan?
  • Is er een starttraining voor de sectie, en wat kost die?
  • Bij wie kun je terecht met vragen als het schooljaar eenmaal loopt?

Zo pak je de keuze aan

  1. Maak samen een lijst met eisen

    Gebruik de acht vragen hierboven en bepaal wat voor jullie het zwaarst weegt.

  2. Maak een shortlist van twee of drie methodes

    Meer is in de praktijk niet goed te vergelijken.

  3. Bekijk de boeken echt

    Vraag inkijk- of beoordelingsexemplaren aan en lees een volledig hoofdstuk.

  4. Geef proeflessen

    Laat meerdere leraren een les geven en vraag leerlingen wat ze ervan vonden.

  5. Beslis op tijd

    Houd rekening met de deadline voor de boekenlijst van het nieuwe schooljaar.

Nomade naast je lijst leggen?

Bekijk Nomade op jouw manier

Nomade brengt aardrijkskunde, geschiedenis, economie en burgerschap samen in één verhaal, thematisch voor het vmbo en chronologisch voor havo en vwo. Blader door de inkijkexemplaren, vraag een echt boek aan of bekijk de digitale omgeving.

Veelgestelde vragen

Hoe lang duurt het kiezen van een nieuwe methode?

Reken op een paar maanden. Veel scholen leggen de boekenlijst voor het nieuwe schooljaar in het voorjaar vast. Begin daarom in het najaar of de winter met oriënteren, zodat er tijd is om exemplaren te bekijken en proeflessen te geven.

Kunnen we eerst één leerjaar overstappen?

Ja, dat is gebruikelijk. Je start met de brugklas en stapt daarna leerjaar voor leerjaar over. Let er wel op dat de methode een doorlopende leerlijn heeft, zodat leerjaar 2 en 3 logisch aansluiten.

Wat is een beoordelingsexemplaar?

Een beoordelingsexemplaar is een echt lesboek dat een school voor een gereduceerde prijs kan aanvragen om een methode goed te bekijken. Het is bedoeld voor leraren en secties die een methode willen beoordelen voordat ze kiezen.

Moeten alle leraren in de sectie meekijken?

Het liefst wel. Iedereen die er straks mee lesgeeft, moet er ook mee kunnen werken. Een kleine werkgroep kan het voorwerk doen, maar laat de hele sectie in elk geval een proefles geven of bijwonen.

Volgende stop

Caribisch gebied · 6 min lezen Mens & Maatschappij in het Caribisch gebied: waarom een eigen editie? Lees verder

Van de makers

Twijfel je nog? Leg je lijst voor aan de makers.

Nomade is gemaakt door Shelley Kil en Bram de Wever, allebei lerarenopleider bij Fontys. Ze denken graag met je sectie mee, ook als je nog andere methodes naast elkaar legt.

  • Portret van Shelley Kil Shelley KilAuteur, lerarenopleider en toetsdeskundige
  • Portret van Bram de Wever Bram de WeverAuteur en lerarenopleider